met pensioen gaan — meer dan stoppen met werken

Met pensioen gaan is een van de grootste financiële overgangen in je leven. Je inkomen verandert, je belastingsituatie wijzigt en je moet keuzes maken over hypotheek, verzekeringen en vermogen. Met de juiste voorbereiding ga je ontspannen je pensioen in.

Begin idealiter 3-5 jaar voor je pensioendatum met plannen. Zo heb je tijd om je financiën te optimaliseren en eventuele gaten te dichten.

checklist — 5 jaar voor je pensioen

Pensioeninkomen berekenen: ga naar mijnpensioenoverzicht.nl en bereken je verwachte inkomen. Tel je AOW, werkgeverspensioen en eventuele lijfrente bij elkaar op. Is het genoeg? Lees onze post over pensioengat dichten.

Pensioengat in kaart brengen: vergelijk je verwachte inkomen met je uitgaven. Houd rekening met lagere lasten (hypotheek afgelost?) maar ook met hogere kosten (meer vrije tijd, reizen, gezondheid).

Hypotheeksituatie evalueren: is je hypotheek afgelost voor je pensioen? Als je nog een hypotheek hebt, bereken dan of je de lasten kunt dragen van je pensioeninkomen. Overweeg extra aflossen of oversluiten.

Vermogensstrategie aanpassen: verschuif je beleggingsportefeuille geleidelijk naar minder riskante beleggingen. Je hebt minder tijd om koersdalingen op te vangen. Lees meer op onze pagina over vermogensstrategie.

checklist — 2 jaar voor je pensioen

Pensioenuitkering kiezen: bij sommige pensioenregelingen kun je kiezen: een hogere uitkering in de eerste jaren (en lager daarna) of een gelijkmatige uitkering. De eerste optie kan handig zijn als je nog hypotheeklasten hebt.

Lijfrente laten uitkeren: heb je een lijfrente? Dan moet je kiezen hoe je deze laat uitkeren: oudedagslijfrente, tijdelijke oudedagslijfrente of nabestaandenlijfrente. Lees meer in onze uitleg over lijfrente.

AOW-leeftijd checken: je AOW-leeftijd is 67 jaar in 2026. Je kunt dit checken op svb.nl. Let op: je werkgeverspensioen kan op een andere leeftijd ingaan dan de AOW — het gat moet je overbruggen.

Belastingimpact berekenen: je belastingsituatie verandert bij pensioen. Je betaalt geen AOW-premie meer (lager tarief), maar je mist mogelijk de hypotheekrenteaftrek als je hypotheek is afgelost. Een financieel adviseur kan het netto effect berekenen.

checklist — 1 jaar voor je pensioen

Verzekeringen aanpassen:

Je arbeidsongeschiktheidsverzekering stopt — die heb je niet meer nodig als je niet meer werkt.

Je overlijdensrisicoverzekering — is deze nog nodig? Als je hypotheek is afgelost en je partner voldoende pensioen ontvangt, mogelijk niet. Maar als je partner financieel afhankelijk is, kan het verstandig zijn om de ORV te behouden.

Je zorgverzekering — overweeg een ruimere dekking. Met het ouder worden nemen de zorgkosten doorgaans toe.

Testament herzien: is je testament nog actueel? Veranderingen in je vermogenssituatie zijn een goed moment om je testament en estate planning te herzien.

Schenkplan maken: wil je je kinderen of kleinkinderen helpen? Met een schenkplan kun je jaarlijks belastingvrij schenken. Dit verlaagt ook je box 3-vermogen en daarmee je belasting.

checklist — bij pensionering

Pensioenuitkering activeren: meld je bij je pensioenfonds en lijfrenteaanbieder. De uitkering start niet automatisch — je moet het zelf in gang zetten.

AOW aanvragen: de SVB stuurt je circa 6 maanden voor je AOW-leeftijd een brief. Reageer op tijd, anders loopt je AOW vertraging op.

Voorlopige aanslag aanvragen: als je netto pensioeninkomen lager is dan verwacht (door aftrekposten of lager tarief), vraag dan een voorlopige aanslag aan bij de Belastingdienst. Zo krijg je het belastingvoordeel maandelijks in plaats van pas bij de aangifte.

Budgetplan maken: je inkomen is nu vast. Maak een realistisch budget dat rekening houdt met vaste lasten, variabele uitgaven, spaardoelen en leuke dingen.

hypotheek en pensioen — de samenhang

De ideale situatie: je hypotheek is afgelost (of flink verlaagd) als je met pensioen gaat. Dat verlaagt je benodigde pensioeninkomen fors. Woonlasten zijn voor de meeste mensen de grootste uitgavenpost.

Heb je nog een forse hypotheek? Overweeg de komende jaren extra af te lossen. Bekijk ook of je overwaarde kunt benutten via een opeethypotheek als aanvulling op je pensioeninkomen.

veelgemaakte fouten bij pensionering

Te laat beginnen met plannen: 3-5 jaar voor je pensioen is het ideale moment. Op het laatste moment kun je weinig meer veranderen.

Uitgaven onderschatten: veel gepensioneerden geven in de eerste jaren meer uit dan verwacht — reizen, hobby’s, de tuin. Houd hier rekening mee.

Belasting vergeten: je pensioenuitkering is bruto. De netto uitkering is lager dan je misschien denkt. Bereken altijd het netto bedrag.

Geen buffer aanhouden: houd ook na je pensioen een noodpotje aan voor onverwachte uitgaven — zeker voor woningonderhoud en zorgkosten.

Verzekeringen niet aanpassen: je hebt na je pensioen andere verzekeringen nodig dan tijdens je werkzame leven.

laat een financieel plan maken

De overgang naar pensioen is het moment bij uitstek voor een integraal financieel plan. Onze financieel adviseurs brengen alles in kaart — inkomen, uitgaven, hypotheek, verzekeringen, belastingen en vermogen — en maken een plan waarmee je met vertrouwen je pensioen ingaat.

veelgestelde vragen

wanneer moet ik beginnen met pensioenplanning?

Idealiter 3-5 jaar voor je pensioen. Dan heb je nog tijd om je financiën te optimaliseren, eventueel extra af te lossen op je hypotheek en je beleggingen aan te passen.

moet ik mijn pensioen zelf aanvragen?

Ja, je werkgeverspensioen en lijfrente starten niet automatisch. Je pensioenfonds stuurt meestal een brief, maar controleer dit zelf. De AOW moet je ook zelf activeren na de brief van de SVB.

hoeveel belasting betaal ik over mijn pensioen?

Dat hangt af van je totale inkomen. Als 65-plusser betaal je geen AOW-premie meer, waardoor het effectieve belastingtarief lager is. Een financieel adviseur kan het netto effect berekenen.

kan ik eerder met pensioen dan mijn AOW-leeftijd?

Ja, maar je moet dan het gat tot de AOW-leeftijd zelf overbruggen. Je werkgeverspensioen kan mogelijk eerder ingaan (tegen een lagere uitkering). Een tijdelijke oudedagslijfrente kan ook helpen.

wat als mijn pensioen niet genoeg is?

Je kunt het tekort aanvullen met een lijfrente, vrij vermogen, overwaarde uit je huis of door langer door te werken. Hoe eerder je het tekort ontdekt, hoe meer opties je hebt. Plan een gesprek met een financieel adviseur.

persoonlijk advies nodig?

Wil je weten wat de beste opties zijn voor jouw situatie? Onze adviseurs helpen je graag. Plan een gratis kennismakingsgesprek en ontdek wat wij voor je kunnen betekenen.

plan een gratis gesprek →

Liever eerst meer lezen? Bekijk onze pagina over een gratis kennismakingsgesprek.